 |
Μιλώντας στη Βουλή κατά τη διάρκεια των προγραμματικών δηλώσεων της κυβέρνησης ο υπουργός Εσωτερικών Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ραγκούσης έκανε λόγο για τη νέα αρχιτεκτονική στη δημόσια διοίκηση, ένα μεγάλο μέρος της οποίας αναφέρεται σε αυτό που μέχρι πρότινος ήταν γνωστό στους περισσότερους ως «Καποδίστριας Β».
Η διοικητική αναδιάρθρωση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που εξαγγέλθηκε από την κυβέρνηση εντάσσεται σε ένα συνολικό πρόγραμμα ανάταξης του πολιτικού και διοικητικού συστήματος της χώρας που περιλαμβάνει, πέραν της δραστικής μείωσης του αριθμού των δήμων, και τη συγκρότηση της Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης, την αλλαγή του εκλογικού νόμου και την εισαγωγή «διττού» τρόπου εκλογής των βουλευτών, με σταυρό στις μονοεδρικές και λίστα στις (6-7) ευρείες περιφέρειες.
Ήδη σύμφωνα με πληροφορίες στο Υπουργείο Εσωτερικών συγκροτείται επιστημονική επιτροπή η οποία και θα ασχοληθεί με το θέμα.
Τις απόψεις του για το θέμα και για το αν θα είναι εφικτή η εφαρμογή του Καποδίστρια Β΄ στις επόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές μεταφέρει στον ΠτΘ ο δήμαρχος Αιγείρου κ. Βαγγέλης Λίτσος.
Τρία τα βήματα της
Νέας Αρχιτεκτονικής
στη Δημόσια Διοίκηση
«Σύμφωνα με την ομιλία στην Βουλή του Υπουργού Εσωτερικών Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ραγκούση που με πολύ συγκεκριμένο τρόπο αναφέρεται σε αυτό που λέμε Νέα Αρχιτεκτονική στη Δημόσια Διοίκηση, τρία είναι τα βήματα: ο νέος εκλογικός νόμος, η αιρετή περιφέρεια ως δεύτερος βαθμός αυτοδιοίκησης και ο ισχυρός δήμος ως πρώτος βαθμό αυτοδιοίκησης για να είμαστε και συνταγματικά κατοχυρωμένοι. Τα τρία βήματα της αυτοδιοίκησης θα έχουν ένα χρονοδιάγραμμα υλοποίησής τους. Μέσα από αυτή την ομιλία του Υπουργού ξεκαθαρίστηκε ότι αυτό το χρονοδιάγραμμα δεν μπορεί να παραταθεί πέρα από τις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2010. Αυτό σημαίνει ότι η αιρετή περιφέρεια, ο νέος εκλογικός νόμος και οι ισχυροί δήμοι θα έχουν νομικά κατοχυρωθεί και ψηφισθεί στη Βουλή μέσα στο 2010 και οι εκλογές της αυτοδιοίκησης του 2010 για τον πρώτο και δεύτερο βαθμό αυτοδιοίκησης θα γίνουν με το νέο χάρτη αυτοδιοίκησης της χώρας».
Γενική απαίτηση να
συνεχισθεί η διοικητική μεταρρύθμιση
Επί του πρακτέου, όπως τονίζει ο κ. Λίτσος, «ο ίδιος υπουργός στην ομιλία του είπε ότι όντως το μόνο που υπάρχει απέναντι σε αυτήν την μεταρρύθμιση είναι ο χαμένος χρόνος και το χαμένο έδαφος. Υπάρχει ένα ασφυκτικό χρονοδιάγραμμα ως τις επόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές. Κατά τα άλλα, υπάρχει και η απαίτηση της κοινωνίας, που σε γενικές γραμμές είναι ώριμη, υπάρχει η συναίνεση ΚΕΔΚΕ και ΕΝΑΕ για να συνεχισθεί η διοικητική μεταρρύθμιση που διακόπηκε κάπως απότομα από την προηγούμενη κυβέρνηση, γιατί είχε ξεκινήσει ένας διάλογος παλιότερα, υπάρχει η πολιτική νομιμοποίηση, γιατί αυτό αναφέρονταν μέσα στο προεκλογικό πρόγραμμα του κυβερνώντος κόμματος, υπάρχει η συναίνεση των κομμάτων, πλην ΚΚΕ όλα τα άλλα κόμματα έχουν εκφράσει την συγκατάθεσή τους σε μια τέτοια σημαντική διοικητική μεταρρύθμιση».
Επιφυλάξεις αιρετών
«Υπάρχουν και οι δικές μας επιφυλάξεις, όπως τις τονίζαμε και πριν από δεκαπέντε μήνες, για να μη θεωρούμαστε και χαμαιλέοντες και ότι προσαρμοζόμαστε ανάλογα με το ποιος κυβερνά. Τότε, λοιπόν, είχαμε εκφράσει κάποιες αντιρρήσεις οι δήμοι ως προς τη διοικητική μεταρρύθμιση που είχαν να κάνουν όχι με την ουσία αυτή καθαυτή της διοικητικής μεταρρύθμισης αλλά με τον τρόπο που πήγαινε τότε να την εφαρμόσει η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Επισημαίνω, λοιπόν, τις ενστάσεις μας τότε οι οποίες εξακολουθούν να υπάρχουν και τώρα αν και σε ορισμένα θέματα υπήρξαν απαντήσεις.
Πρώτον, η αυτοδιοίκηση δεν συζητά μια μεταρρύθμιση που να αφορά απλά τις συνενώσεις των δήμων. Θέλουμε μια συνολική μεταρρύθμιση που να ξεκινά από την κεντρική διοίκηση να περνά στην περιφερειακή αυτοδιοίκηση και στη συνέχεια στην τοπική αυτοδιοίκηση πρώτου βαθμού στους δήμους. Αυτό μπορούμε να πούμε ότι με τις εξαγγελίες τουλάχιστον σε επίπεδο λόγου διασφαλίζεται θέλουμε να δούμε όμως και το σχέδιο νόμου όταν θα κατατεθεί για να δούμε ότι πραγματικά υπάρχει μια μετακύλιση αρμοδιοτήτων και πόρων από την κεντρική διοίκηση προς την περιφερειακή αυτοδιοίκηση και προς την τοπική αυτοδιοίκηση. Το συνολικό μπορούμε να πούμε ότι προς το παρόν κατοχυρώνεται.
Δεύτερον, αν όλα αυτά δεν συνοδευτούν και από μια αντίστοιχη φορολογική μεταρρύθμιση που χωρίς να προσθέτει νέους φόρους, απλά θα μετακυλύει φόρους από την κεντρική διοίκηση προς την αυτοδιοίκηση τότε πάλι δεν έχει νόημα να συζητάμε και θα δημιουργήσουμε πολύ μεγάλους μεν δήμους αλλά ασθενείς εν τη γενέσει τους και αυτό θα έχει σοβαρό αντίκτυπο στην αποτελεσματικότητα του θεσμού. Και δεν είναι οι αυτοδιοικητικοί άνθρωποι αυτοί που θα χρεωθούν μια αποτυχία ενός θεσμού που από τα γεννοφάσκια του είχε αδυναμίες. Εμείς ζητάμε να υπάρξει φορολογική μεταρρύθμιση στο ίδιο νομοσχέδιο όπου θα αναφέρονται φοροδοτικές ικανότητες που έχει σήμερα το σύστημα και οι οποίες θα μετακυληθούν προς τους δήμους. Για να γίνω συγκεκριμένος, αναφέρομαι κυρίως σε όλους τους φόρους που έχουν να κάνουν με την ακίνητη περιουσία. Σε όλα τα πολιτισμένα κράτη και κυρίως στον πυρήνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης όλοι οι φόροι που έχουν σχέση με την ακίνητη περιουσία είναι φόροι της τοπικής αυτοδιοίκησης και μόνο στην Ελλάδα ο φόρος κληρονομιάς εισπράττεται από το κράτος. Επομένως, οι μεταβιβάσεις, οι κληρονομιές, οι παροχές και τα τέλη ακίνητης περιουσίας πρέπει να εισπράττονται όλα από την τοπική αυτοδιοίκηση. Επίσης, επειδή η χώρα μας έχει τεράστιες ανισότητες πλούτου μεταξύ περιφερειών και περιοχών δεδομένου ότι το 50% των φορολογικών εσόδων προέρχονται από τα δύο αστικά συγκροτήματα Αθηνών και Θεσσαλονίκης το φορολογικό σύστημα πέραν από το να μετακυλύει φόρους στην τοπική αυτοδιοίκηση θα πρέπει να έχει και αναδιανεμητικό χαρακτήρα.
Για παράδειγμα, εδώ μπορεί να λειτουργούν πολυκαταστήματα αλλά αν δούμε τις αποδείξεις τους θα δούμε ότι δηλώνουν ΔΟΥ Θεσσαλονίκης ή ΔΟΥ Αθηνών. Αυτό σημαίνει ότι ενώ από εδώ εισπράττουν χρήματα αποδίδουν το φόρο σε συγκεκριμένες ΔΟΥ με αποτέλεσμα να μην μπορεί να φανεί η μετακύλιση των φόρων που θα γίνει στην αυτοδιοίκηση για να είναι δίκαιη. Οι ΔΥΟ Αθηνών και Θεσσαλονίκης θα εισπράττουν φόρους από αυτά τα καταστήματα που έχουν υποκαταστήματα σε όλη την Ελλάδα. Το ίδιο γίνεται και με τις τράπεζες. Επομένως όλα αυτά θα πρέπει να περιληφθούν από ένα τέτοιο νομοσχέδιο που να καλύπτει όλες τις πλευρές».
Πιστεύω ότι θα προχωρήσουμε σίγουρα δεν περιμένω ότι μέχρι το 2010 τα πράγματα να λειτουργήσουν ρολόι τα χρονικά περιθώρια είναι μικρά αλλά αυτό που ξεκαθαρίστηκε είναι ότι οι νέοι δήμοι θα γίνουν».
Οι μεγάλες τομές
γίνονται το πρώτο
δωδεκάμηνο μιας
κυβερνητικής θητείας
«Όσον αφορά στο πολιτικό κόστος θα πω ότι μια τέτοια μεγάλη μεταρρύθμιση όποια χρονική στιγμή και να έρθει θα έχει πολιτικό κόστος. Δεν μετράς όμως πότε δεν θα έχεις πολιτικό κόστος αλλά μετράς πότε θα έχεις το λιγότερο πολιτικό κόστος. Η εμπειρία έχει δείξει ότι οι μεγάλες τομές γίνονται πάντοτε το πρώτο δωδεκάμηνο μιας κυβερνητικής θητείας. Από εκεί και πέρα αρχίζει η φθορά και το πολιτικό κόστος είναι πολλαπλάσιο πια».
Υπόμνημα ΚΕΔΚΕ προς το Υπουργείο Εσωτερικών
Χθες συνεδρίαζε το Δ.Σ. της ΚΕΔΚΕ η οποία όπως τονίζει ο κ. Λίτσος «θα υποβάλλει ένα υπόμνημα προς το Υπουργείο Εσωτερικών που θα περιγράφει όλα αυτά που σας είπα προηγουμένως. Θα πρέπει σίγουρα η αυτοδιοίκηση να καταθέσει μια πρόταση η οποία δεν θα αφορά στον αριθμό των δήμων και ποιοι θα είναι αυτοί. Η ΚΕΔΚΕ θα καταθέσει μια πρόταση που θα θέτει το γενικότερο πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κινηθεί η αυτοδιοίκηση. Από εκεί και πέρα κάτι που απέφυγε ο Προκόπης ο Παυλόπουλος ως Υπουργός Εσωτερικών την προηγούμενη κυβερνητική θητεία θα πρέπει ο ίδιος ο υπουργός να καταθέσει μια συγκεκριμένη πρόταση για διαβούλευση. Δεν νομοθετεί ούτε η ΚΕΔΚΕ ούτε οι δήμοι, αλλά η κυβέρνηση και αυτή είναι υποχρεωμένη να φέρει ένα προσχέδιο νόμου, να το καταθέσει στο τραπέζι του διαλόγου προς διαβούλευση, να θέσει το χρονοδιάγραμμα της διαβούλευσης, γιατί ο διάλογος δεν μπορεί να είναι ατέρμονος πρέπει να είναι εξαντλητικός, πρέπει να είναι ουσιαστικός, πρέπει να είναι ανοικτός, αλλά πρέπει να έχει ένα όριο χρονικό το οποίο κατά την άποψή μου δεν πρέπει να υπερβεί την 30η Ιανουαρίου σε καμία περίπτωση».
Παράταση θητείας
των δημοτικών αρχών
Πολλά λέγονται για παράταση θητείας των δημοτικών αρχών προκειμένου να εφαρμοστεί στις επόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές ο νέος αυτοδιοικητικός χάρτης της Ελλάδας. Επί του θέματος τοποθετούμενος ο δήμαρχος Αιγείρου κ. Λίτσος τονίζει ότι «νομικά είναι εφικτή διότι η θητεία των δημοτικών αρχών δεν ορίζεται από το Σύνταγμα όπως η κυβερνητική θητεία, αλλά ορίζεται από νόμο, από τον Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων. Επομένως ένας νόμος με μια απλή πλειοψηφία στη Βουλή μπορεί να μεταρρυθμιστεί ή να αναμορφωθεί. Μπορεί να δοθεί λοιπόν μια παράταση έξι μηνών εάν χρειασθεί εάν πούμε ότι ο Νοέμβριος του 2010 είναι πολύ κοντά για να γίνει αυτή η μεταρρύθμιση να πούμε ότι οι εκλογές θα γίνουν τον Ιούνιο του 2011. Από εκεί και πέρα όμως αν οδηγηθούμε σε πιο μεγάλη παράταση θεωρώ ότι θα έχουμε μια δημοκρατική εκτροπή κατά κάποιο τρόπο. Οι δημοτικές αρχές εξελέγησαν για να κυβερνήσουν τέσσερα χρόνια, δεν μπορούμε με νόμους να παραμείνουμε την θητεία μας γιατί το κράτος δεν μπορεί να βγάλει ένα θεσμικό πλαίσιο για τη νέα μεταρρύθμιση. Θεωρώ ότι μπορεί να δοθεί μια παράταση, αλλά όχι παραπάνω από έξι μήνες. Θα είναι υπερβολικό να πάμε σε πάνω από έξι μήνες. Και κατά την άποψή μου αν δεν μπορείς μέσα σε ενάμισι χρόνο να κάνεις μια μεταρρύθμιση αυτό σημαίνει ότι δεν μπορείς να την κάνεις ποτέ».
Α.Π.
Είναι νωρίς για να ξεκινήσουν
οι διεργασίες για τις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2010
Ήδη στο παρασκήνιο πολλά ονόματα ξεκίνησαν να δηλώνουν «παρών» για τη θέση του αιρετού περιφερειάρχη και, όπως όλα δείχνουν, οι διεργασίες έχουν ξεκινήσει. «Νομίζω ότι δεν μπορούν να ξεκινήσουν οι διεργασίες ούτε στους νέους δήμους ούτε στις περιφέρειες γιατί δεν ξέρουμε ποιες είναι αυτές. Κάποιος μπορεί να εκδηλώνει το ενδιαφέρον του και να ισχυρίζεται ότι θα μπορούσε να είναι ο αιρετός περιφερειάρχης όμως μπορεί κανείς να μας πείσει σε ποια περιφέρεια; Δηλαδή αυτός που θέλει να γίνει αιρετός περιφερειάρχης σε ποια περιφέρεια τοποθετεί τον εαυτό του; Θα είναι οι δεκατρείς υφιστάμενες, θα είναι εννιά, θα είναι εφτά, θα είναι είκοσι. Αυτό δεν το ξέρουμε. Επομένως πώς μπορεί να εκδηλώσει κανείς τέτοιο ενδιαφέρον; Το ίδιο συμβαίνει και στους δήμους. Από την Κυριακή που είχαμε την ψήφιση των προγραμματικών δηλώσεων έχω ακούσει ότι στο νομό Ροδόπης θα υπάρχουν δύο, ή τρεις ή τέσσερις δήμοι. Δεν μπορεί κανείς εύκολα να θέσει τον εαυτό του σε μια τέτοια διαδικασία από τη στιγμή που δεν ξέρει σε τι πλαίσιο θα κινηθεί, πόσο μεγάλο θα είναι αυτό. Στην περιοχή μας αν μιλάμε για δύο δήμους θα μιλάμε για δύο τεράστιους στο πλαίσιο των παλιών επαρχιών που αλλάξουν τα δεδομένα. Φανταστείτε ότι η επαρχία Κομοτηνής ξεκινά νότια από τη Μαρμαρίτσα και φθάνει μέχρι το Πόρτο Λάγος που αποτελεί το άλλο άκρο του Νότου, ξεκινά από τη Μολυβωτή και φθάνει μέχρι τη Νυμφαία, ξεκινά από τη Γρατινή και φθάνει μέχρι τους Αμαξάδες. Αντιλαμβάνεσθε για τι έκταση και τι πληθυσμό μιλάμε και οι πολιτικές φιλοδοξίες πρέπει να συγκρατηθούν μέχρι να το δούμε αυτό πόσοι θα είναι οι δήμοι. Το λογικό είναι ότι θα πρέπει να δούμε τα σχήματα πριν αρχίσουμε να κινούμαστε. Πιστεύω ότι θα περιμένουμε μέχρι τα Χριστούγεννα κατά την άποψή μου. Πριν τα Χριστούγεννα δεν νομίζω να υπάρχει κάτι στον ορίζοντα και εννοώ ποιοι θα είναι οι δήμοι και πού θα είναι οι έδρες. Αυτό που ενδιαφέρει τον περισσότερο κόσμο αν και κακώς τον ενδιαφέρει γιατί θα έπρεπε να τους ενδιαφέρει αν αυτοί οι δήμοι ικανοποιούν τις ανάγκες των πολιτών και όχι πού θα είναι η έδρα τους».
|
